Akcja to kawałek firmy. Kto ją kupuje, staje się jej współwłaścicielem. Nazywa się go akcjonariuszem. Im więcej akcji ma, tym większy kawałek firmy do niego należy, razem z jej zyskami i jej kłopotami.
Prawa akcjonariusza
Akcja daje dwa rodzaje praw.
Pierwsze dotyczą pieniędzy. To udział w zysku wypłacanym jako Dywidenda oraz udział w majątku firmy, gdyby ta została zlikwidowana.
Drugie dotyczą decyzji. Akcjonariusz może głosować na walnym zgromadzeniu, czyli na zebraniu, gdzie zapadają najważniejsze decyzje w spółce.
Zakres tych praw zależy od rodzaju akcji i od tego, ile się ich ma.
Źródła zysku
Na akcjach zarabia się na dwa sposoby.
Pierwszy to wzrost ceny. Akcję kupioną za 50 zł można sprzedać za 70 zł.
Drugi to dywidenda, czyli część zysku firmy dzielona między właścicieli.
Żadne z tego nie jest pewne. Cena może spaść, a firma może nie wypłacić dywidendy ani grosza. Od zysku, gdy już się pojawi, pobiera się podatek od zysków kapitałowych.
Zmienność i horyzont
Ceny akcji na giełdzie potrafią mocno skakać. Wpływa na to kondycja firmy, sytuacja w branży i zwykłe nastroje na rynku.
W krótkim czasie cena bywa oderwana od tego, jak firmie naprawdę idzie. Im dłuższy horyzont inwestycyjny, tym mniej te wahania znaczą.
Dlatego akcje to instrument o wysokim ryzyku i nadają się do celów odległych o wiele lat.
Akcje a fundusze ETF
Kupowanie akcji pojedynczych firm wiąże wynik z losem tych konkretnych spółek. Trzeba je znać i pogodzić się z tym, że wszystko zależy od kilku nazw.
Prostsza droga to fundusz ETF. Jednym zakupem kupuje się kawałek setek spółek naraz. Ryzyko rozkłada się samo.
Jakie miejsce akcje powinny zająć w portfelu, wynika z zasad opisanych w haśle Inwestowanie.
Słownik pojęć
- Akcjonariusz: współwłaściciel spółki akcyjnej posiadający jej akcje.
- Kurs: bieżąca cena akcji ustalana w obrocie giełdowym.
- Walne zgromadzenie: organ spółki, na którym akcjonariusze wykonują prawo głosu.
Najczęstsze pytania
Czym różni się inwestowanie w akcje pojedynczych spółek od funduszu ETF?
Skąd bierze się zysk z akcji?
Czy inwestowanie w akcje jest ryzykowne?
Bibliografia
- Ogólnodostępne materiały edukacyjne dotyczące rynku akcji
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowanie zysków kapitałowych